Bước nhảy lượng tử

After a century stuck in textbooks, mind-bending quantum effects are about to power mainstream innovation 

A BATHING cap that can watch individual neurons, allowing others to monitor the wearer’s mind.
Một chiếc mũ trùm đầu có thể theo dõi tế bào thần kinh cá nhân, cho phép những người khác điều khiển trí não người đội.

A sensor that can spot hidden nuclear submarines.
Một máy cảm biến có thể chỉ ra tàu ngầm nguyên tử tàng hình.

A computer that can discover new drugs, revolutionise securities trading and design new materials.
Một chiếc máy tính có thể khám phá thuốc mới, cách mạng hóa chứng khoán và sáng chế những vật liệu mới.

A global network of communication links whose security is underwritten by unbreakable physical laws.
Một mạng lưới toàn cầu bao gồm những liên kết liên lạc có hệ thống bảo mật được bảo vệ bởi những định luật vật lý không thể phá vỡ được.

Such—and more—is the promise of quantum technology.
Những thứ đó – và nhiều thứ nữa – là hứa hẹn của công nghệ lượng tử.

All this potential arises from improvements in scientists’ ability to trap, poke and prod single atoms and wispy particles of light called photons.
Tất cả tiềm năng này nổi lên từ sự cải thiện khả năng của các nhà khoa học trong việc bắt giữ, kích thích những nguyên tử độc lập và hạt ánh sáng gọi là Photon.

Today’s computer chips get cheaper and faster as their features get smaller, butquantum mechanics says that at tiny enough scales, particles sail through solids, short-circuiting the chip’s innards.
Mạch điện tử hiện nay ngày càng rẻ và nhanh hơn trong khi kích thước trở nên nhỏ hơn, nhưng các nhà cơ học lượng tử nói rằng: nếu thu nhỏ quá mức, các hạt sẽ vượt qua rào cản chất rắn, làm ngắn vi mạch của mạch.

Quantum technologies come at the problem from the other direction.
Công nghệ lượng tử tiếp cận vấn đề từ góc nhìn khác.

Rather than scale devices down, quantum technologies employ the unusual behaviours of single atoms and particles and scale them up.
Thay vì phân lớp thiết bị nhỏ dần, công nghệ lượng tử tận dụng những hành vi khác thường của những nguyên tử độc lập và hạt rồi phân lớp chúng.

Like computerisation before it, this unlocks a world of possibilities, with applications in nearly every existing industry— and the potential to spark entirely new ones.
Tương tự như sự vi tính hóa trước đây, việc này mở ra một thế giới đầy những tiềm năng, với ứng dụng trong gần như mọi ngành công nghiệp – và tiềm năng để khai phá những ngành công nghiệp mới.

Quantum mechanics—a theory of the behaviour at the atomic level put together in the early 20th century—has a well-earned reputation for weirdness.
Cơ học lượng tử – một lý thuyết hành vi ở mức độ nguyên tử được tổng hợp lại vào đầu thế kỷ 20 – đã dành được tiếng tăm vì sự kỳ quặc.

That is because the world as humanity sees it is not, in fact, how the world works.
Đó là bởi vì, cách mà con người nhìn thế giới, thực tế, không phải là cách mà thế giới vận hành.

Quantum mechanics replaced wholesale the centuries-old notion of a clockwork, deterministic universe with a reality that deals in probabilities rather than certainties—one where the very act of measurement affects what is measured.
Cơ học lượng tử thay thế toàn bộ những khái niệm vận hành cũ thế kỷ trước, xác định vũ trụ với một thực tại mà dựa vào những điều có thể hơn là những điều chắc chắn – nơi mà một hành động đo lường nhỏ ảnh hưởng đến cái được đo lường.

Along with that upheaval came a few truly mind-bending implications, such as the fact that particles are fundamentally neither here nor there but, until pinned down, both here and there at the same time: they are in a “superposition” of here-there-ness.
Cùng với khám phá chấn động là vài hàm ý rối não, như là sự thật là các hạt hoàn toàn không ở “đây” hay “đó” nhưng, cho đến khi được thống nhất ý kiến, cùng ở “đây” và “đó” cùng 1 lúc, chúng ở 1 không gian chồng chất lên nhau “đây – đó”.

The theory also suggested that particles can be spookily linked: do something to one and the change is felt instantaneously by the other, evenacross vast reaches of space.
Giả thuyết cũng ủng hộ rằng các hạt có thể liên kết cực mạnh: tác động đến 1 hạt và sự thay đổi có thể ảnh hưởng ngay lập tức các hạt khác, ngay cả khi cách nhau một khoãng không rộng lớn trong vũ trụ.

This “entanglement” confounded even the theory’s originators.
Cái này được gọi là “Rối lượng tử”, thậm chí làm bối rối những người sáng tạo ra lý thuyết.

Improving atomic clocks by incorporating entanglement, for example, makes them more accurate than those used today in satellite positioning.
Cải thiện đồng hồ nguyên tử bằng cách kết hợp “Rối lượng tử”, ví dụ, làm chúng ngày càng chính xác hơn những cái ngày nay được dùng trong xác định ví trị vệ tinh.

That could improve navigational precision by orders of magnitude, whichwould make self-driving cars safer and more reliable.
Điều này có thể cải tiến độ chính xác định vị lên đến hàng trăm ngàn lần, thứ sẽ làm ô tô tự động ngày càng an toàn và đáng tin cậy hơn.

And because the strength of the local gravitational field affects the flow of time (according to general relativity, another immensely successful but counterintuitive theory), such clocks would also be able to measure tiny variations in gravity.
Và bởi vì sức mạnh của trường trọng lực ảnh hưởng dòng chảy thời gian (theo thuyết tương đối tổng quát, một lý thuyết cực kỳ thành công nhưng khó để hiểu), những chiếc đồng hồ sẽ có thể đo đạc những sự thay đổi cực nhỏ của trọng lực.

That could be used to spot under ground pipes without having to dig up the road, or track submarines far below the waves.
Nó có thể dùng để dò tìm những đường ống ngầm mà không cần phải đào đường, hoặc dò tìm tàu ngầm sâu tít dưới những ngọn sóng.

The advantageous interplay between odd quantum effects reaches its zenith in quantum computers.
Tương tác thuận lợi giũa những ảnh hưởng lượng tử kỳ quặc dẫn đến ứng dụng đỉnh cao của nó trong máy tính lượng tử.

Rather than the 0s and is of standard computing, a quantum computer’s bits are in superpositions of both, and each “qubit” is entangled with every other.
Thay vì dùng Bits hoặc 0 hoặc 1, là tiêu chuẫn của máy tính, Bits của một chiếc máy tính lượng tử ở cả 2 hai trạng thái 0 và 1, và mỗi “qubit” sẽ kết nối “Rối lượng tử” với nhau.

Using algorithms that recast problems in quantum-amenable forms, such computers will be able to chomp their way through calculations that would take today’s best supercomputers millennia.
Sử dụng các thuật toán tái tạo các vấn đề dưới dạng lượng tử, những máy tính sẽ có thể thực hiện những phép tính hơn những siêu máy tính hiện nay cả thiên niên kỷ.

Even as high-security quantum networks are being developed, a countervailing worry is that quantum computers will eventually render obsolete today’s cryptographic techniques, which are based on hard mathematical problems.
Ngay cả khi các mạng lưới bảo mật lượng tử cao đang được phát triển, một mối lo ngại là các máy tính lượng tử cuối cùng sẽ làm lỗi thời những kỹ thuật mã hóa hiện đại, thứ được làm dựa trên những vấn đề toán học phức tạp.

Long before that happens, however, smaller quantum computers will make other contributions in industries from energy and logistics to drug design and finance.
Tuy nhiên, rất lâu trước khi điều đó xảy ra, những chiếc máy tính lượng tử nhỏ hơn sẽ góp phần vào những ngành công nghiệp từ năng lượng và Logistics đến chế thuốc và tài chính.

Even simple quantum computers should be able to tackle classes of problems that choke conventional machines, such as optimising trading strategies or plucking promising drug candidates from scientific literature.
Kể cả những chiếc máy tính lượng tử đơn giản có thể đương đầu với những vấn đề hàng đầu mà làm khó những chiếc máy cũ kỹ, như là tối ưu hóa chiến lược chứng khoán hay hiện thực hóa những loại thuốc sáng giá từ những tư liệu khoa học.

Google said last week that such machines are only five years from commercial exploitability.
Google đã nói tuần trước rằng những chiếc máy sẽ ra mắt thị trường trong vòng 5 năm tới.

This week ibm, which already runs a publicly accessible, rudimentary quantum computer, announced expansion plans.
IBM tuần này, đã cho chạy một máy tính lượng tử thô sơ, truy cập công khai, thông báo kế hoạch phát triển.

As our Technology Quarterly in this issue explains, big tech firms and startups alike are developing software to exploit these devices’ curious abilities.
Như là báo Công nghệ theo Quý lần này giải thích, các ông trùm công nghệ và Startups đang phát triển phần mềm để khai thác những tiềm năng kì lạ của nhũng thiết bị này.

A new ecosystem of middlemen is emerging to match new hardware to industries that might benefit.
Một thế hệ sinh thái trung gian đang nổi lên phù hợp với phần cứng mới cho đến các ngành công nghiệp được hưởng lợi.

Source: The Economist 
 (Dịch bởi Đức Thái Duy) 
Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s